Filim Adamı


Film Fecir » Ey, sinema üzerine yorum yapan Türk genci

Ey, sinema üzerine yorum yapan Türk genci

yazar: @MDolla

Herkesin bildiği, muhabbetlerde zaman zaman konusu açılan, klasik filmler vardır ya. İşte bunları herkes biliyor ama siz bilmiyorsanız fena oluyor. Hani çevrenizdekiler “Aaa, hani Kuzuların Sessizliği’nde vardı bu,” ya da The Shining’e gönderme yapmışlar” gibi şeyler söylerken siz kafanızı sallarsınız ya, bilmediğinizi çaktırmamak için! İşte çok fena bir şey o. Üstelik ne kadar çok film izlemiş olursanız olun, muhakkak izlemediğiniz filmin muhabbeti açılır! Kimse Vertigo’dan bahsetmez ama Little Children hakkında susmak bilmezler! Sinir bozucu.

 

İşte şu sıralar film kültürümdeki bu büyük delikleri doldurmaya çalışıyorum. Kısa süre içinde arka arkaya The Shining, Alien, The Silence of the Lambs gibi filmler seyrettim, psikolojim çok bozuldu! Il Buono, il brutto, il cattivo, hemen ardından Wo hu cang long derken iyiden iyiye kafam karıştı. Daha yolun yarısında bile değilim, IMDb Top 250’ye göre gidiyorsam izlemem gereken 150 film daha var.

 

Her izlediğim filmden sonra internete girip seyircilerin yazdığı yorumları da okuyorum, uzun iş yani.

 

Fakat bir ara durup yaptığım işi düşündüm.

 

Yüz binlerce sinema izleyicisinin ortak kanaati ile oluşturulan listeleri takip ediyoruz. Paylaşım siteleri sayesinde eski filmlere daha kolay ulaşabiliyoruz. Sonra da oturup çeşitli sitelere yorumlar yazıyoruz. “Film izlemek” bireysel bir aktivite değil artık: Bütün aşamalarını (seçme – izleme – yorum yapma) topluluk ile beraber yaptığınız bir aktivite.

 

İnternet kültürü, sinema kültürünü nasıl etkiledi?

 

İşte bu noktada, Türk seyircide büyük bir kafa karışıklığı görüyorum!

 

Sinema sitelerimizde, sözlüklerde 3 çeşit seyirci var. Sıralıyorum.

 

1) “Adamlar yapmış abi.” seyircisi: Bu tür seyirci beğenmeye koşullanarak izlemiştir filmi. Belli ki bir listenin üst sıralarından seçmiştir, veya bir sözlükte çok iyi yorumlar görmüştür, gaza gelmiştir. Filmi çok beğenmiş ve etkilenmiş olabilir, normaldir; ama bunu ifade ediş biçimi Türk işi fanatizmin doruk noktalarında gezer. “Efsane film!!!”, “Tam anlamıyla bir başyapıt. Nokta!!!!” veya “Bu filme bile bok atanlara yuh demek istiyorum” gibi yorumlar arasında bu filmin nesini beğenmişler, ya da beğenmeyenlere niye öfkelenmişler, bu soruların cevabını bulmak güçtür. Ama film güzeldir, orası kesindir, sonuçta “adamlar yapmış abi”! (İlgili tespit: Mesela Ömür Gedik’in gudik sinema yazıları bu grupta bence!)

 

2) “Yapıldığı zamana göre güzel olabilir ama ben izlerken sıkıldım.” seyircisi: Özellikle klasik filmlerin altında yer alan yorumlar bu tip seyircilerle dolu. Korku, gerilim, macera/aksiyon türündeki eski filmler, 2000’li yıllarda değişen “eğlence” algısı ile beraber, zaman testine pek iyi dayanamıyor gibi görünüyorlar. İnternet listelerinin üst sıralarını dolduran bu filmler, bu sayede yeni nesil seyircinin de dikkatini çekiyor, ama onları etkilemeyi başaramıyorlar. Bu yeni nesil seyirci, belki “emeğe saygı” duyuyor ama, düşündüğünü dile getirmekten de geri kalmıyor; “Şimdi çekilse kimse izlemezdi”, “Nasıl bu kadar beğenilmiş anlamadım”, “Kubrick değil de başkası çekseydi kimse yüzüne bakmazdı” yorumları gırla gidiyor.

 

3) “Beğenmediyseniz anlamadınız demektir, GERİ ZEKALILAR!!!” seyircisi: Bir önceki kategorinin can düşmanı. Bu seyirciler fanatiği oldukları klasik filmin birileri tarafından beğenilmeme ihtimalini kaldıramazlar! Söz konusu film o kadar sembollerle dolu, o kadar alt metin zenginidir ki; beğenmemiş olmanız sizin cahilliğinizi, beğenmeniz de yüksek kültür seviyenizi kanıtlar! “Beğenmedim çok sıkıcıydı yeaaa,” diyen yorumcu, “Bu film aslında Amerikan halkının Kızılderili soykırımı karşısındaki unutkan ve umursamaz tavrını anlatıyor, sen bunu bile anlamadan konuşamazsın DANGALAK!!!” cevabını almaya mahkum. Bu gruptaki seyircinin çok aşırı bir örneği olarak, tartışılan filmdeki bütün ıvır zıvır sembolleri, alegoriyi, alt metni vs. sıraladıktan sonra, sözlerini “Zaten internetten bedava film izleyerek yorum yapamazsın, sen tam bir Tayyipçisin, TAYYİPÇİ!!!!” diye tamamlayan gözü dönmüş bir manyak da görmüştüm.

 

İşte bu üç çeşit seyirci, sinema forumlarımızda ve sözlüklerde yıllardır birbirlerini yiyip durdular! İnternet kültürü ve sosyal ağlar, bizi bir araya getirmekten ziyade, daha çok kutuplaştırdı – sadece sinema için değil, gündemdeki her şey için geçerli bu.

 

Şimdi, yanlış anlamayın. Karşıt görüşlerdeki insanlar tabii ki tartışsınlar, fikirlerini ortaya koysunlar, kapışsınlar. Ama unuttuğumuz şey şu: Sinema zevki sübjektiftir. IMDb’de 636 bin 682 kişinin The Shawshank Redemption’ı çok beğenmiş olması, onun yapılmış en iyi film olduğunu göstermez. Daha fazla zevk aldıysanız, yapılmış en iyi film sizin için The Princess Diaries bile olabilir. Veya The Princess Diaries’den tiksinmiş olmanız, o filmi başkasının sevemeyeceği anlamına gelmez.

 

Sinema zevki sübjektiftir.

 

Yaptığımız bütün yorumlar, içerdikleri sebep-sonuç ilişkisine dayalı gözlemler kadar değerlidir. “Beğendim çünkü…” veya “Çok kötüydü çünkü…” ile başlayan yorumlar, belki tartıştığınız kişinin fikrini değiştirmeyecektir (zaten ne değiştirebilir ki?), ama en azından tartışmalarımız değer kazanır, bir düşünce dile gelmiş olur.

 

Saydığım üç kategoriye gelince. “Adamlar yapmış abi.” seyircisi için diyecek lafım yok. Hatta ben bu adamları seviyorum; “sebep-sonucu” tamamen yoksaysalar da, en azından izlemişler, beğenmişler ve başkalarına öneriyorlar. Makul. Haa ama bu seyircilerin arasından “ben bir sinema yazarıyım, SİYAD üyesiyim, hömm” diye geçinen bir Ömür Gedik çıkarsa o noktada ifrit olurum, gerilirim, onu belirteyim!

 

“Yapıldığı zamana göre güzel olabilir ama ben izlerken sıkıldım.” seyircisi, o eski filmleri izlemeniz karşılığında kimse size çılgın bir eğlence vaat etmiyor. Özellikle korku veya görsel efekte dayalı filmlerin günümüzdeki örneklerinin çok daha dinamik ve gerçekçi bir deneyim sunduğu zaten ortada, ama güzel film her zaman güzeldir. Beğenmediyseniz çekildiği döneme veya ünlü yönetmenine çamur atmayın, açık açık söyleyin, ne var bunda, sonuçta “sinema zevki sübjektiftir”! Mesela ben The Shining’i beğenmedim! Oh valla söyledim rahatladım.

 

“Beğenmediyseniz anlamadınız demektir, GERİ ZEKALILAR!!!” seyircisi; en çok sana kılım. Sebep-sonuç iyidir dedik ama vur diyince öldürüyorsun. Bir filmi beğenmek için süper dikkatli bir sembol çözücü veya alt metin okuyucu olmaya gerek yok. Hatta bana kalırsa iyi film, semboller üzerinde yükselir ama sembolleri çıkarıldığında da ayakta kalabilmelidir. Diğer seyirciler üzerinde entellik taslayarak kendimizi tatmin etmeyelim, daha mütevazı takılalım bence, ha?

 

Sevgili okuyucular, gelin bu toplumsal kavgayı beraber çözelim! Hollywood’un Türk milleti üzerinde oynadığı oyunlara gelmeyelim! Milli birlik yolunda önemli bir adım atmak istiyorsanız bu yazıyı herkesle paylaşın bence! Ha tabii unutmayın, bunların hepsi benim sübjektif görüşüm…

 

oluşturulma tarihi: 2011-08-31 22:37:54 (5 yıl önce)
güncelleme tarihi: 2011-09-07 17:25:36 (5 yıl önce)
okunma sayısı: 153, beğenilme sayısı: 107

yapışkan kelimeler: Sinema seyircisi, yorum, The Shawshank Redemption, IMDb, The Shining

Yorumlar

aman-ne-bileyim-salla-biseyler
aman ne bileyim salla biseyler
Aferin.mantikli.
5 yıl önce
geppetto
geppetto
Bu arada 4. kategoride sen oluyorsun. Sinema zevki subjektif diyip sinemayı küçümseyerek.
5 yıl önce
materyalist
materyalist
rahatsız old. bir noktaya değiniyim madem izleyici kitlesi üzerine bir yazı olmuş.
her film herkese tabi ki hitap etmez ama bakıyorum bu sitede bile(diğer film sitelerine göre kullanıcı kitlesinin daha aklı başında old. düşünüyorum.) bazıları imdb puanı 7.5-8/10 filmadamı puanıda ona yakın bazı filmlere 5-10/100 puan vermiş anlamadığım nokta bir film izlerken önce bir konusunu okursun sana hitap etmiyorsa izlemek hatta puan vermek neden?
her filmi izlemek zorunda değilsiniz size hitap etmiyorsa lütfen izlemeyin ve puanlamayın.
5 yıl önce
123654
123654
anlamadığım bir yeri sormak istiyorum. 3 kategoriden bahsetmişsin ancak bu 3 kategorideki insanların kendi kategorilerine has özelliklerle mi her filme yaklaştığından bahsediyorsun; yoksa bahsettiğin aslında sinema seyircisinin değil de film yorumlarının mı genelde bu 3 başlık çerçevesinde konuşlanmış olması mıdır? evet bu 3 genel başlık mevcuttur ancak kendimden yola çıkacak olursam filmine göre bunlardan herhangi birisini kullanırım,mesela (örnek verirken aklıma gelen ilk film isimlerini yazacağım çünkü şuan daha tam uyanamadım) matrix için adamlar yapmış abi,titanic için çekildiği zaman için iyi ama ben etkilenmedim,memento için beğenmediysen anlamamışsındır diyebilirim. bu benim kategorisizliğim midir yoksa yorum kategorilerinin aslında her filme göre yeniden şekillenmesi midir?
5 yıl önce
Ezgi
Ezgi
Hahah bayıldım ben bu yazıya. Hem yapısal olarak hem de film izleyicilerinin (sübjektif) analizleri açısından tutarlı ve eğlenceli bir yazı olmuş. Tebrikler!
Ömür Gedik'e ben de çok kılım.
5 yıl önce
daw
daw
Çok aşırı genel bir yazı olmakla beraber elbette ki "bu dahil bütün genellemeler yanlıştır" demek istiyorum. Tespitler yerinde olmuş o ayrı. Amma lakin ki öle değildir, hadi hayırlı eiişler..
5 yıl önce
mbaran
mbaran
Aşırı agresif buldum.
5 yıl önce
khresimos
khresimos
the shining filmi için yaptığın itirafın aynısını shawshank redemption için yapıp ben de rahatlamak ve üstümdeki inanılmaz baskıyı azaltmak istiyorum. ayrıca hala fight club'ı izlemedim. işin kötüsü merak bile etmiyorum çünkü sonunu biliyorum. oh be:)
5 yıl önce
janedoe
janedoe
3. kategorinin hastasıyım!
İyi demişsin
ama niye paylaşıyı ki? Milli Birlik yolundan hızla uzaklaşmak amacındayım..koş koş koş
5 yıl önce
meraklimaydonoz
meraklimaydonoz
çok doğru yazmış filim insanı. sinema zevki subjektiftir (ü'yü anlayamadım, evet) kardeşim örneğin. bir insan pirates of carribean filmine korku filmi der mi canlar? kendileri demekte maalesef. :''(
5 yıl önce
Treselle
Treselle
bana bir grup daha varmış gibi geldi, hatırlayınca yazarım :)

5 yıl önce
lahanabebis
lahanabebis
Çevremde hep aynı şeyi görüyorum; insanlar hep bir filmi izlemiş olmak için izliyorlar.
5 yıl önce
maritza
maritza
Gepettoya ve 3. bölümdeki Manyak' a katılıyorum. Sinemayı küçümseyen bir Tayyeapçısın sen :P
5 yıl önce
darkscream
darkscream
Hatta buradan çıkıp "sinema; sinema için midir? Yoksa halk için mi?" tartışmasına girelim. Mantıksız olan son paragrafı hariç güzel bir yazı.
5 yıl önce
darkscream
darkscream
Önemli olan bir nokta da şu; Burada üye olan herkes "yorum yap" butonunu kullanabiliyor yani sen adamdan tutup da 10 numara bir eleştiri bekleyemezsin ki. Herkesin eleştiri tarzı farkley, kültürü farkley, anlayışı farkley sen nereden nedecen onları loooo?:)) Mesela ben önümüzde ki bir on yıl daha buralardan birisinin kullandığı "Fantastik bir kurgusuna ve çok iyi düşülmüş, abartılı mizansenine rağmen" gibisinden bir cümle kuracağımı zannetmiyorum. Yani bence böyle bir cümle çok iddialı ve de gayet sağlam bilgi birikimi isteyen birşey.
5 yıl önce
ganja
ganja
:))
5 yıl önce
OcaptainMycaptain
OcaptainMycaptain
''Film kritiklerinin,ödüllerin,listelerin canı cehenneme !''

Derim,fakat bir nokta var.Film demek baştan aşağı üretim-dağıtım-tüketim aşamalarından geçmek demek.Yani bize ulaşan filmlere göre değerlendiyoruz sinema dünyasını.Birde ulaşmayan filmleri düşünün,acaba neler kaçırdık ? İstediğin kadar kişisel görüşe sahip ol,belirli filmlerden haberdar olmak için yine başka kişisel görüşleri dikkate alıyorsun,istemesende dikkat ediyorsun. Daha da açmak gerekirse ödül alan film ün kazanıyor,dağıtımı yapılıyor,ha beğeniliyor beğenilmiyor ayrı konu,o senin dediğin gibi kişisel görüş.Yani filmin az ya da çok mutlaka bir kitleye ulaşması gerekiyor.Çoğunlukça bilinmeyen,güzel filmler varmıdır ? Vardır ama bu da kişisel görüştür,yani bir kaç listeye girmesi onu ne iyi yapar ne de kötü,bu listeyi hazırlayanların ortak görüşüne göre iyi filmlerdir,bu senin için geçerli değildir.Sadece bu listeler bu filmlerin diğer filmlerden sıyrılan bir kaç özelliğini gösterir(sinema dünyasına yenilik getiren filmler vs.)kim ne derse desin beğenip beğenmemek sana kalmış,özgür düşünen bir kişi bunu zaten kendi seçecektir.Örneğin Citizen Kane teknik olarak kusursuz bir filmdir,sinemanın tekniği ile ilgilinen biri bu filme bayılır.Film izlerken ''tekniğin canı cehenneme''diyenler ise bu filmi sevmeyebilir,olabilir..Bu onu kötü bir sinemasever yapmaz,sinemadan anlamak diye bir şey yoktur,bu o kıçı kırık sinema yazarlarının aptal laflarından ibarettir.Sinema insanlara hitap eder,seyirci seçmez.Gerçek bir sinemasever bunu çok iyi bilir.Gömülü hazineler diye sayıklanıp duranlar var,e bunu diyorsan eğer,gömülü değildir artık :) Zaten dünya üzerinde bir film hakkında herkesin hem fikir olduğu görülmemiştir.Sadece film için değil,bu herşeyde böyledir .e çünkü insanlar farklıdır.
Şu filmin sinematografisini,bu filmin senaryosunu beğendim gibi yorumları biraz sinemayla ilgilenen herkes yapar,yapabilir.Zaten ''sevgi''denen kelime,his tamamiyle kişisel olduğu için,film beğenisi,sinema zevki de kişiseldir.Bunu demekte sinemayı küçümsemek değil,aksine onu bir kalıba sokmayıp büyük saygı göstermek demektir..
Özgür düşünce.Bütün olay bundan ibaret...

Yazını beğendim.Açık,dürüst,özgür..:)
5 yıl önce
comeche
comeche
Yazı güzel, Yorumlar güzel, Çok değişik bir kafayı yaşıyoruz, Hakikaten şu facebookta karikatürlerin altındaki yorumları okuduktan sonra burda mutlu oldum resmen =)
5 yıl önce
lucerus
lucerus
The shining'i beğenmediysen anlamamışsın demektir :D hey dostum tam bir tayyipcisin
5 yıl önce
jason-freddy
jason freddy
hepsine eyvallahta o 3 çeşit izleyici durumu bence öyle değil yanlış anlaşılmasın yorumlar doğru da listenin ismi tutarsız arkadaşın biride yazmış mesela ben filmine göre yaparım yeri geldiğinde sen anlamamışsın dediğim de olur adamlar yapmış dediğimde olur yapıldığı zamana göre iyi film dediğimde olur bence sen arkadaşla film sobbeti yaparken film hakkında yapılabilecek yorumlar listesini sıralamışsın

5 yıl önce
Dream_Master
Dream_Master
gerçek manada kendinin kim olduğunu özetleyen fikirler topluluğu olmuş bu yazı aslında.Haklı kısmın çok türkiye gerçeği daha farklı olması için çablasamda kaç kişiye -kendin ol! diyebilirim ki Bence sinema git gide seyircinin susması veya taklidi yüzünden gelecekte son bulur.Lütfen nitelikli bir şekilde eleştirelim Human Chamelion (Gönderme:Woody Allen - Zelig) olmak geldiğin gibi gitmektir...
4 yıl önce
Derya-D
Derya D
Eyvallah sübjektiftir ama film yapılırken ortaya konan şeyleri de bir kenara atmamak lazım. Shining'i beğenmemiş olabilirsin ama tüm filmi ben beğenmedim diyip bir yere bırakamazsın. Bu kadar fikir sahibiysek filmleri biraz profosyonel gözle izlemek gerekir. Kubrick'in verdiği o gerilim, kullandığı görüntüler, filmdeki oyunculuklar, mekanların kusursuzluğu bir 'ben beğenmedim'le yitip gitmemeli. Klasik sayılabilecek bu senaryoyu daha iyi nasıl izletebilir bir insan bilemedim ben. Yargılamıyorum ama merak ediyorum.
4 yıl önce
shutterbugiconium
shutterbugiconium
*Sinema üzerine yorum yapanları güzel özetlemişssiniz,elinize sağlık.
*IMDB'nin 250'lik listesinin bir 'iyi filmlerden' ziyade 'popüler filmler' listesi olduğunu birçok insan artık dile getiriyor. IMDB'nin bu listeyi oluştururken sadece düzenli oylama yapanların oylarını dikkate alması bu listeye eski filmlerin girmesini sağlayan asıl şey. Sinefiller genelde düzenli olarak IMDB'de oy kullanan insanlar. IMDB düzenli oylayıcı olmak için ne sıklıkta oy kullanmak gerektiğini söylemiyor ama Türk sinema izleyicisinin IMDB'de pek oy kullandığı söylenemez. Gişe rekorları kıran filmlerimiz arasında bile 10.000 oy çekemeyen filmlerimiz var.Popülerlik orada bitmiyor yani.
*Sinema üzerine ahkam kesenlerden dem vururken yazının sonunu aceleyle kotarıp yazınızı son derece didaktik,hamasi bir tavsiye bitirmenizi hiç anlamadım.
4 yıl önce
benkendimveben
benkendimveben
aferin güzel yazmışsın ! takdir de edilmşsin ama benim izlediğim filmleri takdir etmiyorlar demek için keşke bu kadar uzunca yazmasaydın zahmet olmuş
3 yıl önce
green
green
"Türk milleti üzerinde oynadığı oyunlara gelmeyelim! Milli birlik yolunda önemli bir adım atmak istiyorsanız bu yazıyı herkesle paylaşın bence!" Bu yazıyı bu sonuca bağlamışsın ya helal olsun. Komik olmuş.
Doğru tespitler var, ama çözümlemeler havada kalmış.
Yine de eline sağlık tabi.
2 yıl önce
SUATBSDG
SUATBSDG
Adam yazmış abi.:)
yaklaşık bir yıl önce
fthgzl79
fthgzl79
Madem samimi olarak the shinning'i beğenmediğini söylemişsin,bende o zaman ''Kubrick'in yönetip Jack Nicholson'un başrolde oynadığı,Dünya'nın ayakta alkışladığı bir filmi beğenmeyen birisi,sinemadan anlamaz'' diyorum..Bu bakımdan bu yazının bir kıymetiharbiyesi yoktur..
9 ay önce
zett
zett
Yazı 5 sene önce yazılmış, yazan adam 3 senedir siteye uğramamış.
Yani bu yaptığım yorum biraz havaya gidecek demek oluyor bu ama
yazının agresifliğinden birkaç kişi bahsedince dayanamadım yazayım dedim.
Hiç dikkatinizi çekti mi bilmem senelerdir bu sitede en şikayet edilen ama en beğenilen yazıların hemen hepsi agresif yazılar. Sanıyorum toplum olarak bağırıp çağırmaya, bir toprağa basmaya ihtiyacımız var. Tespitler fena değil ama tavrı pek beğenemedim.
3 ay önce

Olan Biten

  1. zett, "Ey, sinema üzerine yorum yapan ..." adlı yazıya yorum yaptı. 3 ay önce
  2. Rahilaa, "'Sybil' Gerçek Bir Hayattan Uya..." adlı yazıya yorum yaptı. 5 ay önce
  3. fthgzl79, "Kontrolü Kaybetme Zevki Üzerin..." adlı yazıya yorum yaptı. 9 ay önce
  4. fthgzl79, "Ey, sinema üzerine yorum yapan ..." adlı yazıya yorum yaptı. 9 ay önce
  5. Coreality, "Bir İç Hesaplaşma Olarak 'Dog..." adlı yazıya yorum yaptı. 9 ay önce
  6. gokturk_d, "Dekalog 1..." adlı yazıya yorum yaptı. 11 ay önce
  7. zverkov, "Dekalog 1..." adlı yazıya yorum yaptı. 11 ay önce
  8. mucahit, "Kış Uykusu Üzerine..." adlı yazıya yorum yaptı. yaklaşık bir yıl önce
  9. chillshaker, "Üç Renk: Beyaz..." adlı yazıya yorum yaptı. yaklaşık bir yıl önce
  10. sersak53, "Modern Zamanlar Anlatısı Üzer..." adlı yazıya yorum yaptı. yaklaşık bir yıl önce