(2003)
Dönüş
Vanya ve Andrey babasız büyümüş iki kardeştir. Bu durum birbirlerine daha fazla düşkün olmalarına sebep olmuştur. Rusya'da, yaşadıkları mahallenin diğer çocuklarıyla pek iyi anlaşamazlar. Bir akşam eve döndüklerinde onları bir sürpriz beklemektedir. Yıllar sonra babaları dönmüş ve onları beraber çıkacakları bir tatile götürmek istemektedir. Sadece fotoğraflardan tanıdıkları babalarına kavuşma fikri, ilk önceleri çok heyecan ve coşku vericidir. Annelerinin de onayını alan iki kardeş babaları ile beraber tatile gider. Fakat içlerindeki baba özlemi tahmin ettikleri gibi dinmez. Babaları tarafından sürekli sorgulanmaları ve alışık olmadıkları baskılar yüzünden araları gitgide açılır.
Dönüş, 2004 Venedik Film Festivali dahil olmak üzere, katıldığı bir çok festivalde en iyi film ödüllerini topladı.
| % 0 | % 0 | % 100 |
Bu kadar çok ödül almasını yadırgadığım fakat 2003 yapımı olması ve Türkiye sinemasının çok daha kaliteli ürünler vermesi nedeniyle, bir daha gözümüze sokulamayacağını umduğum film.
Hastalıklı bir özdeşleştirmeci anlatım ve bunu destekleyen mistik bir görsellikle, eleştirmekten çok duygu pazarlamaya çalışmış Zvyagintsev.
--Spoiler--
Nereden geldiği kendisi gibi hep gizem olarak kalacak bir babanın, çocuklarıyla ilişkisine ışık tutan bir yolculukta gelişiyor film. Babanın ilk geldiği andan itibaren koyduğu despot otorite, zorunlu ekipte çatışma ve ayrışmalara yol açıyor. Babanın rahatsız edici dogmatik kuralları karşısında seyirci de küçük çocukla özdeşleşiyor iyice. Daha sonra basit kurgulanmış bir ölümle, küçük çocuk gibi seyirci de suçluluk duymaya başlıyor. Hikayenin başından beri sorgulamayan, tamamen baba figürüne olan ihtiyacını gideren kardeşlerin büyüğü ise, bu ölümle babanın konumuna geçiyor. Filmdeki otorite değişimi, düşünsel olan güç üzerinden değil, babanın verdiği "izcilik eğitiminden" kalma teknik bilgilerle desteklenmiş ki, insani birikim yerine fiziksel üstünlüğe ve bilinmez bir hayat tecrübesine vâkıf baba da otoriteyi böyle sağlamıştı. Film, kısacası, eskiyle yeninin çatışmasında önyargıyı ve eskiden öğrenilecek çok şey olduğunu (Rusya özelinde bu sosyalizmle kapitalist düzene denk düşer ki böyle bir sosyalizm "güzellemesi" sosyalizme ters düşer.) yanıltıcı bir duygusallıkla anlatmış. Bu kadar kötü bir izlenimi bertarafa etmeyecek olsa da, çocukların oyunculuğu sinema ve çocuklar için umut verici.
--Spoiler--
Her uzun planı ya da "sade anlatımı" Nuri Bilge Ceylan'a benzetmek ise bazı film eleştirilerinin omurgasızlığını gizlemek için uydurulmuş bir iskelet herhalde.